حرکات اصلاحی نشستن و خوابیدن | ناهنجاریهای اسکلتی عضلانی

حرکات اصلاحی نشستن و خوابیدن | ناهنجاریهای اسکلتی عضلانی

حرکات اصلاحی نشستن و خوابیدن

حرکات اصلاحی نشستن و خوابیدن 

حرکات اصلاحی نشستن

هدف از نشستن، اجرای بهتر و مسلط تر فعالیتها و ذخیره انرژی و کاستن از فشارهایی است که به هنگام ایستادن بر بدن تحمیل می شود.

با سایت روانشناسی خانواده همراه باشید تا  با حرکات اصلاحی نشستن و خوابیدن آشنا شوید 

نشستن صحیح سبب کاهش تنفس شکمی و فشار وارد بر احشا و شکم و تناسب جریان خون پاها می شود.

نشستن طولانی می تواند موجب سوء هاضمه و کندی گردش خون پاها شود، اما نشستن صحیح و استفاده از صندلیهای مناسب در نگهداری وضعیت بدنی مطلوب موثر است.

توجه به این مطالب که مبتنی بر مسائل بیومکانیکی است بر اطلاعات ما در مورد نشستن می افزاید. برای مثال در هنگام نشستن کاهش ارتفاع و پایین آمدن مرکز ثقل (حدود مهره نهم پشتی) و افزایش سطح اتکا، نگهداری قائم بالاتنه را ساده تر می کند و از نیروی کشش ثقل برای نگهداری وضعیت مطلوب بدنی می کاهد.

بنابراین همواره باید اصل نگهداری قائم بالاتنه و سر و گردن و عبور خط فرضی ثقل از مرکز بالاتنه رعایت شود.

حرکات اصلاحی نشستن و خوابیدن

همچنین توجه به این نکته ضروری است که در هنگام نشستن فشار وارده بر دیسکها٬ به ویژه در مهره های چهارم و پنجم کمری، نسبت به حالت ایستاده بیشتر است. فردی که بر روی صندلی به جلو متمایل می شود فشار وارد بر روی بخش جلویی مهره ای وی گاه به ۵۰- ۱۰۰ کیلوگرم می رسد و این امر می تواند موجب بروز سایر ناهنجاریهای ستون فقرات شود.

مدت زمانی را که فرد چه در حال استراحت و چه در زمان انجام دادن امور در وضعیت نشسته به سر می برد بیشتر از وضعیت ایستاده است و همین امر می تواند در شکل گیری وضعیت بدنی٬ به ویژه در سنین رشد، موثر باشد.

چنین برآورد شده است که حدود ۸۴-۸۸ درصد از اوقات دانش آموزان در مدارس ابتدایی، در وضعیت ساکن و نشسته می گذرد، حال آنکه دانش آموزان فقط ۳۲ درصد از این زمان را به پشتی صندلی خود تکیه می دهند. از این رو در مدارس برخی کشورها چگونگی وضعیت نشستن به دانش آموزان آموزش داده می شود.
نشستن بر روی صندلی
به طور کلی صندلیها به انواع صندلیهای رسمی (اداری) و تشریفاتی (استراحتی) تقسیم می شود، مثل صندلیهای اداری و مبل. هدف از نشستن نوع نشستنگاه را تعیین می کند، مثلا صندلیهای اتومبیل، زین اسب سواری و صندلی مطالعه هر یک با هدف خاصی به کار می رود.

نشستن و برخاستن را می توان به سه مرحله تقسیم کرد:

۱) شیوه فرود آمدن٬ ۲) شیوه نشستن و استقرار یافتن و ۳) شیوه برخاستن.

درباره هریک از مراحل فوق به اختصار می توان نکاتی را بیان کرد که مهمترین آنها به این شرح است:
در مرحله اول مهم نیست که چه نوع صندلی به کار رود (اداری٬ دارای دسته یا مبل)٬ بلکه مهم آن است که هنگام فرود آمدن٬ مرکز ثقل و بالاتنه با کنترل و به آرامی فرود آید و از ارتفاع رها نشود٬ جلوگیری از ضایعات ستون فقرات و زیبایی و موزون بودن حرکات از مزایای رعایت مرحله اول نشستن است.

مهمترین نکته آن است که فرد با کنترل بر نشیمنگاه فرود آید نه اینکه خود را رها کرده و به اصطلاح سقوط کند. نشستن بر روی صندلیهای اداری به مراتب راحت تر از مبلهاست، زیرا سطح ارتفاع و اتکای آنه مناسب و با انعطاف کمی است و اغلب ابن صندلیها دسته و فاصله مناسب و فضای کافی بین پایه و میز دارند.
همچنین وضعیت قائم بالاتنه و حالت طبیعی قوسها به دلیل سفت بودن سطح اتکای صندلی٬ داشتن پشتی و گاه زیرپایی بهتر حفظ می شود.در این گونه صندلی ها لازم است در موقع فرود٬ یک پا عقب تر در فاصله دو پایه قرار گرفته و وزن بدن همراه با خم شدن مفاصل بر روی پای عقب و نشیمنگاه به آرامی فرود آید. از دسته صندلی برای کاهش شتاب و انتقال وزن به پای عقب استفاده می شود و در صورت نبود دسته صندلی، بالاتنه به جلو و باسن به عقب می آید. اجرای مرحله دوم به نوع صندلی بستگی دارد، اما شیوه ی صحیح نشستن و استقرار یافتن آن است که فرد به حالت قائم نشسته و به پشتی تکیه دهد و گودی کمر را کم کند و با استفاده از پشتی صندلی که تمامی پشت او را پوشش می دهد٬ بالاتنه خود را حمایت کند. همچنین رعایت زوایای مطلوب در مفاصل بسیار مهم است.

شکل زیروضعیت ستون فقرات به هنگام نشستن روی صندلی را نشان می دهد


شایع ترین نوع نشستن های ناهنجار، نشستن به صورت خم کردن بالاتنه یا گودی زیاد کمر است که در آن قوس های فوقانی و تحتانی ستون فقرات تشدید شده و تنش عظلات ناحیه گردن، پشت و کمر افزایش می یابد. نشستن با ستون فقرات کج معمولا ناشی از بلندی میز برای دانش آموزان است که به هنگام بالا آوردن دست برای تسلط به هنگام نوشتن اتفاق می افتد.
مرحله سوم برخاستن است که در این مرحله باید اصول مربوط به نشستن به شکل معکوس اجرا شود. هنگام بلند شدن یک پا عقب و یک پا جلو قرار می گیرد، در این صورت فرد آمادگی بیشتری برای راه رفتن و حرکات بعدی خواهد داشت. کمک گرفتن از دسته های صندلی و دادن بالاتنه به جلو، برخاستن را تسهیل می کند.
نشستن پشت میز یا صندلی اداری: ساخت میز و صندلی از نظر ارتفاع، شیب و سطح نشیمنگاه در تامین راحتی ستون فقرات بسیار مهم است. نتايج تحقیق دانشمندی و همکاران (۱۳۸۷) نشان داد که ارتفاع بلند نيمکت مورد استفاده دانش آموزان منجر به افزايش فعاليت عضلاني در عضلات راست کننده ستون فقرات کمري و مولتي فيدوس آنها شده و همچنين خستگي و احساس ناراحتي را براي آنان در پي دارد. بهتر است میز و صندلی افرادی که مدت زیادی بدون استراحت کار می کنند، مثل تایپیستها، به طور خاص و با توجه به ساختار آناتومیکی بدن و قد آنها ساخته شود. البته با توجه به اینکه رعایت این مهم مستلزم صرف هزینه زیاد و تا حدودی غیر ممکن است، اصول زیر در انتخاب صندلی و میز کار باید رعایت شود.
۱) تا جایی که ممکن است صندلی خود را به میز نزدیک کنید تا مجبور نشوید به هنگام کار رو به جلو خم شوید.
۲) سعی کنید گردن را صاف نگه دارید و خود را از ناحیه مفاصل ران و لگن به سمت جلو خم کنید.
۳) تا حد امکان در بین نشستن های طولانی فواصل استراحت کوتاه مدتی برای تغییر در وضعیت بدنی خود در نظر بگیرید.
۴) دقت شود موقع نشستن فاصله ای میان لگن و پشتی صندلی باقی نماند و تمامی ناحیه پشت ستون مهره ها به پشتی تکیه داشته باشد. زانو را نیز حداقل هم سطح یا بالاتر از مفصل ران قرار دهید که این کار سبب کاهش قوس کمری در وضعیت نشسته می شود.
۵) سعی کنید یک چهار پایه به ارتفاع ۱۵-۱۰ سانتیمتر زیر پای خود بگذارید. در انتخاب صندلی نیز بهتر است موارد زیر مد نظر قرار گیرد. طول نشیمنگاه صندلی نباید بیش از طول ران باشد تا فرد بتواند به طور کامل به پشتی صندلی تکیه دهد. زاویه پشتی و نشیمنگاه بیش از ۱۰۰ درجه نباشد.

ارتفاع صندلی حدودا به اندازه یک سوم قد فرد و ارتفاع میز نصف قد باشد. بر اساس نتايج تحقیق حبیبی و همکاران (۱۳۸۹)، مشخص شد که ارتفاع ميز بر اساس حاصل جمع صدک ۹۵ ارتفاع تکيه گاه آرنج و ارتفاع سطح نشستن گاه به دست مي آيد. با اندازه هايي که در ميزهاي فعلي وجود دارد، برخی از دانش آموزان مجبور مي شوند که روي نيمکت خود ننشيند و بايستند، که اين ايستادن بدون حرکت در ساعت هاي متمادي موجب واريس سياهرگي در پا و ساق پا مي شود. میز دارای شیب ۱۰ درجه به سمت فرد باشد. پشتی صندلی باید حداقل با مهره بالایی کمر و پایینی پشت در تماس باشد و چنانچه پشتی صندلی به سطح نشیمنگاه متصل نیست٬ فاصله بین این دو قسمت بیش از ده سانتیمتر نباشد. دسته دار بودن صندلی ممکن است مزیت باشد. صندلی های چرخان معمولا فشار نامناسبی را روی بدن ایجاد می کنند.
۶) استفاده از بالشهای سفت در بعضی موارد به فرد کمکی کند تا وضعیت راحتی به خود بگیرد.
نشستن روی صندلی متحرک: نشستن روی صندلی متحرک به سبب نیروهایی که بر بدن اعمال می شود از اهمیت خاصی برخوردار است و در صورت وجود ناهنجاری یا ناراحتی در ناحیه ی ستون فقرات٬ باید دقت بیشتری در انتخاب صندلی شود. در اینگونه صندلیها هر دو بخش نشیمنگاه و تکیه گاه صندلی باید با رعایت معیارهای لازم ساخته شود.

برای مثال چنانچه تکیه گاه صندلی اتومبیل بیش از اندازه خوابیده باشد باعث افزایش انحنای کمر می شود. بهتر است بخش نشیمنگاه صندلی اتومبیل، علاوه بر سطح کافی برای نشستن، به سمت تکیه گاه کمی شیب داشته باشد.
نشستن بر روی زمین
افراد با توجه به وضعیت بدنی٬ عادت و اصول فرهنگی و اجتماعی روشهای متفاوتی را برای نشستن بر می گزینند. به همین دلیل معمولا نمی توان روش خاصی را به افراد توصیه کرد، زیرا عوامل فوق هر یک در اتخاذ وضعیت نشستن موثرند. معمولی ترین روشهای نشستن بر روی زمین، نشستن قیچی (چهار زانو یا تیلور)٬ دو زانو (به حالت تشهد) ، قورباغه ای یا ريورس تايلور، بر روی یک پا و با زانو خم در سینه است که هر یک از آنها ویژگی های خاص خود را دارد.

به طور کلی هر چه ارتفاع بالاتنه بیشتر و وزن آن سنگین تر باشد یا انعطاف پذیری فرد کم باشد، نشستن به گونه مطلوبی نخواهد بود. برای نشستن و برخاستن می توان همان سه مرحله فرود، استقرار و برخاستن را عنوان کرد و همان اصول کلی را در مراحل نشستن بر روی صندلی بیان شد مطرح نمود:
در نشستن های چهار زانو، افراد باید از انعطاف پذیری خوبی در عضلات دور کننده ی ران و گروه عضلات نازک نئی برخوردار باشند و با تعویض پای زیر و رو از فشار به صورت ممتد بکاهند.

همچنین وزن بدن را به طور مساوی بر روی سطح اتکا و عضلات سرینی تقسیم کنند. این نحوه نشستن كشش عوامل جانب خارج زانو را در پی دارد.
در نشستن های دو زانو هم به نظر می رسد، بالاتنه در بهترین وضعیت قائم قرار داشته و عبور خط ثقل به گونه ای مطلوب صورت می گیرد: هر چند انعطاف مطلوب عضلات چهار سر ران و کشش پذیری لیگامنتهای مچ پا ضروری است. در این حالت فشار وارده بر زانو به ویژه مینیسک ها زیادتر است و عضلات همسترینگ و فضای رکبی زانو در معرض فشردگی و لزوما خستگی اند. نشستن قورباغه ای (پاها از طرفین) کمتر توصیه شده است و عمدتا در کودکان دیده می شود. این نوع نشستن در صورت تداوم می تواند به صافی کف پا و ضعف عضلات چرخش دهنده داخلی (درشت نی قدامی و خلفی) منجر شود و لیگامنت های جانب داخل زانو متحمل کشیدگی غیر طبیعی می گردند.

شکل زیر در نشستن چهار زانو كشش جانب خارج زانو وضعيت زانو پرانتزی را تشديد می کند.

شکل زیر در نشستن قورباغه اي كشش جانب داخل زانو وضعيت زانو ضربدری را تشديد می کند.


صرف نظر از نوع نشستن رعایت موارد ذیل ضروری است:حرکات اصلاحی نشستن و خوابیدن

۱. فرد باید با کمک دستها (یک دست جلو و یکی عقب) به شکلی که ابتدا عضلات سرینی یک طرف و سپس طرف بعدی بر روی زمین قرار می گیرد بنشیند.

به همین منظور برای خودداری از فرود ناگهانی تا حد ممکن ارتفاع فرود کم شود. هنگام برخاستن نیز به همین شکل با کمک دستها و یک طرفه برخیزد.
۲. استفاده از دست ها موجب افزایش سطح اتکا و تقسیم و تعدیل فشارها می شود و همچنین سبب می شود مرکز ثقل در محدوده سطح اتکا قرار گیرد.
۳. مفاصل باید به آرامی و موزون بسته شوند و در هنگام برخاستن به طور موزون حرکت کنند.
۴. باید وضعیت قائم بالاتنه، حفظ شود و از افت بالاتنه به جلو پیشگیری گردد، همچنین از قوس کمری تا حد ممکن کاسته شود.
۵. پرهیز از نشستن های ممتد و طولانی مدت٬ انتخاب سطح اتکای نه چندان سفت٬ تغییر وضعیت و ضرورتا جابجایی٬ انجام دادن حرکات انعطاف پذیری و تقویت عضلات مربوط با توجه به عادت نشستن٬ از جمله مهمترین مسائل قابل توجه در نشستن است.

حرکات اصلاحی در خوابيدن حرکات اصلاحی نشستن و خوابیدن

افراد حدود ۸ ساعت از شبانه روز را در حالت خوابيده به سر می برند و اين زمان در مورد كودكان بيشتر است. تغييرات در خواب بي‌ حركتي عمومي و شل شدن ماهيچه هاست. در خواب انسان‌ها معمولاً ۲۵ تا ۴۰ بار موقعيت خود را در طول شب تغيير مي‌دهند.

اگر فرد وضعيت صحيحي در خواب نداشته باشد فشارهاي زيادي روي مفاصل و عضلات او وارد خواهد شد و چه بسا زمينه ساز تغيير شكل نيز بشود. اكثر مردم علاقه دارند به يكي از حالت هاي دمر، طاق باز، و قرار گرفتن به پهلو بخوابند و يا اينكه هر سه حالت ها را در يك بار خوابيدن تجربه كنند.

وضعيت هاي صحيح خوابيدن

خوابيدن صحيح به پهلو: يك بالش زير سر قرار داده شده و بالش بایستی گردن را پوشش ‌دهد. مهره های گردنی در امتداد ستون فقرات قرار گرفته باشد و يك بالش كوچك هم بين زانوها قرار داده شود. در افرادي كه دارای لگن پهني هستند بايد بين دو پا بالشي قرار داده شود تا از اعمال كشش روي عضلات طرفي ران جلوگيري شود. همچنين در اين افراد براي حفظ مهره‌هاي كمري در وضعيت درست بایستی بالشي كوچك در پهلو قرار داده شود.

شکل زیر خوابیدن صحیح به پهلو را نشان می دهد


خوابيدن صحيح به پشت: براي حفظ گودي كمر يك بالش كوچك زير كمر گذاشته و براي راحت قرار گرفتن پاها و جلوگيري از اعمال كشش روي عضلات نيز بالش كوچكي زير زانوها قرار مي‌گيرد. يك بالش زير سر و شانه ها به نحوي باید قرارگیرد كه قوس گردني روي بالش باشد. (سرتان در بالش فرو رود) و براي حمايت هر سه قوس ستون فقرات كاهش فشار وارده بر كمر يك بالش هم زير زانوها قرارگیرد.

شیوه ی خوابيدن ناصحیح

در هنگام خوابيدن يك سري نكات بايد رعايت شود تا اين استراحت طولاني مدت منجر به ايجاد عوارض و مشکلات نشود. خوابيدن نادرست اثرات جانبي مثل درد، اسپاسم، کشش و یا سفتی گروهی از عضلات و ناهنجاری های ستون فقرات دارد كه بايد به كمك تختخواب، تشك و بالش روش مناسب خوابيدن را فراهم كرد.

خوابيدن نامناسب فشارهاي زيادي بر پشت وارد مي‌كند، در نتيجه رعايت وضعيت كمر و گردن براي هر فردی مهم است. به بيان ديگر افراد بايد بدانند كه چگونه تعادل ستون فقرات خود را حفظ كنند.
خوابيدن نامناسب به پهلو: در صورتيكه فرد روي سطح نرم بخوابد بدن در داخل آن سطح نرم فرو مي‌رود و در طول خواب در يك وضعيت نادرست قرار مي گيرد و تكرار اين حالت مي‌تواند موجب دردهاي عضلاني و مفاصل را به دنبال داشته باشد و منجر به تغيير شكل ستون فقرات مي‌شود. همچنين استفاده از يك بالش كوتاه يا بلند عوارض مشابهي را به دنبال خواهد داشت. استفاده نكردن از بالش و يا بالش بلند باعث ايجاد كج گردني مي‌شود.
خوابيدن نامناسب به پشت: اگر فردي روي سطحي كاملاً سفت و يا نرم بخوابد و يا از بالش بلند استفاده كند با ناراحتي‌هاي عضلاني و مفصلي به ويژه در ناحيه گردن مواجه مي‌شود.
خوابيدن نامناسب روي شكم: اينگونه خوابيدن موجب افزايش قوس كمري و اختلال در تنفس مي‌شود. فرد مجبور است صورت خود را به يك سمت بچرخاند و عضلات يك طرف گردن در حالت كشيده دست ديگر در حالت كوتاه شده قرار مي‌گيرد اگر فرد بلافاصله بعد از خوردن غذا بخوابد و خوابيدن او رو به شكم باشد شيوه خوابيدن مي‌تواند در هضم غذا اشكالاتي به وجود آورد بسياري از افراد خوابيدن رو به شكم را از عوامل ايجاد كننده در گردن، بي حسي، سردرد و سرگيجه مي‌دانند.

خوابيدن به شكم براي افرادي كه ستون فقرات طبيعي دارند نيز روش مناسبي نيست زيرا باعث خستگي در شانه و بازوها مي‌شود. خوابيدن به شكم علاوه بر ايجاد قوس ناسالم در كمر باعث استرين كمر نيز مي‌شود. فراهانی و همکاران (۱۳۹۰) در رابطه با ارتباط بین ناهنجاری‌های اسکلتی و شیوه استراحتی، بین شیوع لوردوز و خوابیدن روی شکم رابطه معنی‌دار آماری بدست آورند. این محققین در تحقیق دیگری (۱۳۸۸) بين وضعيت خوابيدن به شكم و كايفوز ارتباط معني داري مشاهده کردند. سعي كنيد هرگز به شكم نخوابيد اگر به دليل كمر درد مجبوريد كه اين كار را انجام دهيد حتماً يك بالش كوچك زير شكم يا تنه قرار دهيد و يك پا را كمي خم كنيد و بالش زير سر نگذاريد. بهترين وضعيت خوابيدن خوابيدن به پهلو با قرار دادن بالش بين دو پا، كشيدن پاي زيرين و قرار دادن بالش زير پاي بالايي است. خوابيدن به پهلو با زانوي خم سبب استراحت در ناحيه ستون فقرات مي‌شود.
رعايت فاكتورهاي ارگونومي در طراحي سيستم خواب اثر مستقيمي بر كيفيت نگهداري ستون مهره ها هنگام خواب دارد.

مطالعات نشان مي دهند كه لزوما تشك با سفتي يكنواخت نمي تواند راستاي طبيعي ستون مهره ها را حفظ نمايد. بكارگيري تشك هايي كه داراي اجزايي با سفتي هاي متفاوت هستند، مي تواند به عنوان يك راه حل مورد بررسي قرار گيرند. نتايج بررسي نهاری و همکاران (۱۳۸۹) نشان داد كه در وضعيت خوابيده به پهلو در سطح سفت، به علت عدم حمايت مهره هاي ناحيه كمري، باعث ايجاد انحناي c شكل در صفحه فرونتال راستاي ستون مهره ها شده و در سطح نرم، نرمي تشك باعث ايجاد فرو رفتگي بيشتر در ناحيه لگني و از بين رفتن راستاي طبيعي مي گردد. اما در چيدمان المان های تشک با سفتي متفاوت باعث حفظ راستاي طبيعي مي گردد. این نتایج مشخص نمود كه تشك با چيدمان سفارشي روشي مناسب براي نگهداري بهينه ستون مهره ها در هنگام خواب مي باشد و تشك هاي متداول با سفتي يكنواخت توانايي نگهداري راستاي ستون مهره ها در وضعيت طبيعي را ندارند.

ويژگي اندازه بالش در شيوه صحيح خوابيدن

اندازه بالش زير سر بهتر است كوچك باشد و فقط سر را در حدود ۵-۱۰ سانتي‌متر بالا بياورد با اين كار زاويه سر حدود ۱۵ تا ۳۰ درجه شده و باعث كاهش فشار روي عضلات و باز شدن سوراخ هاي مهره‌هاي گردن مي‌شود كه از آن ريشه هاي عصبي عبور مي‌كنند. روش ديگر انتخاب اندازه مناسب بالش زير سر براي هر فرد اندازه گيري فاصله گردن تا شانه مي‌باشد اين اندازه مناسب بالش براي هر فرد مي‌باشد.

شکل زیراگر بالش زير سر مناسب باشد ستون فقرات هنگام خواب به شكل صحيحي قرار مي‌گيرد.

شکل بالا زماني كه بالش زير سر بلندتر باشد ستون فقرات در وضع نادرستي قرار مي‌گيرد.

شکل زیر اگر بالش زير سر كوتاه تر باشد باز ستون فقرات وضعيت نامطلوبي را به خود مي‌گيرد. حرکات اصلاحی نشستن و خوابیدن

با توجه به مطالب بالا توصيه مي‌شود كه حتماً در مورد وضعيت خوابيدن خود دقت كنيد با توجه به اينكه هر شخص در روز مدت زيادي را در خواب سپري مي‌كند اگر وضعيت قرارگيري شخص مناسب نباشد به احتمال زياد در مدت طولاني دچار انحرافاتي در ستون فقرات خواهد شد. استفاده از بالش‌هاي بسيار بلند توصيه نمي‌شود مگر در مواردي خاص مثل جراحي در ناحيه صورت، بيني، لثه، فك و... گذاشتن چندين بالش در زير سر باعث مي‌شود كه ستون فقرات شما در ناحيه گردن دچار پيچش جانبي ‌شود در نتيجه بر روي پشت شما فشار وارد مي‌آيد. معمولاً بهتر است وقتي كه به يك طرف مي‌خوابيد، از يك بالشي در زير سر استفاده ‌شود كه سر و گردن با پشت شما در يك خط قرار گرفته باشند و خميدگي در آنها ايجاد نشود.

وضعیت بدنی هنگام کار

امروزه روند رو به رشد تکنولوژی و فن آوری مخـصوصا در کـشورهای در حـال توسعه و همچنین ارائه خدمات ماشینی باعث ارتقاء سطح کیفی کار و محصولات شده اسـت. در عین حـال در انجـام ایـن فعالیت عوامل زیان آوری وجود دارد کـه بـر سـلامتی نیـروی کـار اثر گذاشـته و سـلامتی او را تهدیـد مـی کنــد.

از جملــه ی عوامــل زیــان آور، وجــود ریــسک فــاکتور هــایی اســت کــه باعــث بیماریهــای عــضلانی- اســکلتی می گردد و هر ساله هزینه هنگفتی را بر صاحبان صنایع و اقتـصاد کـشورها تحمیـل مـی کند. این آسیب ها دارای چند ویژگی از قبیل تجمیع پذیری در طول زمان، ناشی بودن از استرس های فیزیکی و مکانیکی، وجود ناراحتی یا اختلال یا خارج شدن از حالت طبیعی، می باشند. از مهمترین ریسک فاکتورهای تاثیر گذار بر اختلالات عضلانی– اسکلتی ناشی از کار (WMSD)، پوسچر نامناسب، کارهای تکراری و اعمال نیرو می باشند. بر اساس مطالعات انجام شده ارتباط مستقیمی بین وضعیت بدنی نامطلوب و علائم عضلانی- اسکلتی اثبات شده است. اختلالات عضلانی– اسکلتی بر بخش هایی از بدن تاثیر می گذارند که درگیر انجام کار هستند. بالاتنه و به ویژه ستون فقرات و دست ها حساس ترین اندام هادر برابر ریسک فاکتورهای اختلالات عضلانی– اسکلتی هستند. کارهایی مانند مونتاژ قطعات، بسته بندی و غیره دارای چرخه ی کار کوتاه اما بسیار تکراری می باشند و به وقوع و پیشرفت این اختلالات کمک می کنند. اگر کار در یک وضعیت نامناسب و یا با زحمت زیاد انجام گیرد ممکن است باعث خستگی و ناراحتی گردد. تحت چنین شرائطی عضلات، تاندون ها، لیگامنت ها، اعصاب، عروق ممکن است دچار آسیب اختلال عضلانی- اسکلتی شوند. این اختلالات می توانند هزینه انجام فعالیت ها را به طور مستقیم و غیرمستقیم افزایش دهند و در مراحل ابتدایی قابل اصلاح و کم هزینه هستند. حال آنکه پس از مدتی احتمال بازگشت آنها سخت تر می شود. بر خلاف بسیاری از بیماری های ناشی از کار اغلب اختلالات عضلانی-اسکلتی چند عاملی هستند و در صورتی که دو یا چند عامل خطر به طور همزمان حضور داشته باشند میزان آسیب بیشتر می گردد (چوبینه و همکاران ۲۰۰۹).

برای پیشگیری از بروز مشکلات در محیط کاری می توان به محض آگاه شدن از نشانه های هشدار دهنده همچون خستگی نسبت به رفع آن اقدام کرد و یا می توان تغییراتی را اعمال کرد که موجب راحتی انجام کار می شوند و توانایی کارکنان را در انجام آن افزایش می دهند. ارگونومی علمی است که بر تطبیق نیاز های انسان با محیط کار وزندگی وی تاکید می ورزد تا اینکه انسان وادار نشود خود را با شرائط احتمالاً نا مناسب محیط کار سازگار نماید.

با بکارگیری اصول ارگونومیکی می توان تاثیر نوع کار و اثرات طولانی مدت آن بر جسم کارکنان و کارایی شغلی را پیش بینی و تناسب محیط کار و ابزارهای فرد را ارزیابی کرد. وضعیت بدنی فرد هنگام کار با بسیاری از روش های ارزیابی عوامل خطرزا بررسی می شود و بر اساس آن میزان خطرتعیین شده و شیوه های بهبود کار ارائه می شود. این روش ها شامل انواع روش های مشاهده ای، خودگزارشی، مستقیم و فیزیولوژیک– روانی می باشند.

ادامه دارد 

جمع آوری شده توسط سایت روانشناسی خانواده بخش حرکات اصلاحی و ماساژدرمانی

دکتر نوید کلانی

مطالب مرتبط: حرکات اصلاحی نشستن و خوابیدن

بخوانید : حرکت اصلاحی راه رفتن

بخوانید :حرکات اصلاحی بدن,مشکل عدم تعادل در عضلات و مفاصل

بخوانید :حرکت اصلاحی بدن | جنبه های عصبی عضلانی وضعیت بدنی

حرکت اصلاحی ,ناهنجاریهای اسکلتی عضلانی,
آسیب های ورزشی ,دکتر نوید کلانی ,ماساژ رفلکسولوژی ,کاربر ماساژ,بازیهای اصلاحی کودکان 
‎شیاتسو ,سوئدی,ارزیابی پوسچر در ارگونومی شغلی ,فخرالدین کریم زاده ,کایفوز, لوردوز,اسکولیوز
‎سر به جلو ,زانو ضربدری,زانو پرانتزی, چرخش پاشنه ,شانه نابرابر,ماساژ ورزشی




پاسخی بگذارید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.