سن استعداد یابی کودکان چه موقع است  | روانشناسی کودک

سن استعداد یابی کودکان چه موقع است  | روانشناسی کودک

سن استعداد یابی کودکان چه موقع است 

سن استعداد یابی کودکان چه موقع است 

در مدارس ایران از ۲۰ زمینه هوشی تنها بر روی سه هوش اطلاعات عمومی، واژگان و ریاضی تمرکز شده است و سایر حوزه‌ها به هیچ وجه کشف و شکوفا نمی‌شود

یک زمانی آرزوی هر پدر و مادری این بود که فرزندش دکتر یا مهندس شود و موفقیت آنها را در این شغل‌ها خلاصه می‌کردند؛ به همین دلیل اکثرا دوست داشتند فرزندشان در مدارج بالای تحصیلی، ورزشی و حتی هنری باشند و به قول معروف از هر انگشت شان یک هنر بریزد! اما غافل از اینکه فرزندان هر کدام به نوبه خود ممکن است به یک کار، حرفه، ورزش، هنر و… علاقه‌مند باشد. بهتر است بدانید یکی از رموز موفقیت فرزندان شما در کشف استعدادشان است. ممکن است فرزند شما در رشته، ورزش و هنری استعداد داشته باشد که شما فکرش را نمی کردید. پس بهتر است قبل از هر چیزی برای فرزندانتان شرایطی مهیا کنید تا بتواند استعداد خود را کشف کند. بعد از آن است که شما وارد مرحله دشوار دیگری می شوید که آن هم شکوفا کردن استعداد خواهدبود.

در ایران استعدادیابی جدی گرفته نمی‌شود

شما باید راهی را انتخاب کنید که از طریق آن بتوانید به بهترین شکل استعداد کشف شده را تقویت کنید.

از آنجایی که هر کودک معمولا از جنبه‌های متفاوتی بسته به توانایی‌های ذاتی‌اش رشد می‌کند و ممکن است در زمینه خاصی با سایر همسالانش فرق داشته باشد؛

«متاسفانه استعدادیابی در ایران سابقه زیادی ندارد؛ اما در دنیا بیشتر از ۷۰-۸۰ سال می شود که استعدادیابی انجام می گیرد و افراد متناسب با استعدادشان سرکلاس، باشگاه و… می روند. اما در ایران اینطور نیست. همه بچه ها وقتی به سن مدرسه می رسند بدون آنکه درباره استعداد آنها تحقیق و مطالعه ای بشود سر کلاس های یکسان می روند و همه درس ها را به شکل یکسان می خوانند تا به دانشگاه می رسند. حتی در دانشگاه هم به استعداد فرد نگاه نمی شود؛ بلکه به حافظه اش کار دارند که چقدر حفظ کرده و در کنکور موفق بوده. دیگر کاری ندارند چه استعدادی دارد.»

سن استعداد یابی کودکان چه موقع است

فرهنگ غلطِ «بچه من باید دکتر و مهندس بشود»

او به فرهنگ اشتباهی که در برخی خانواده ها وجود دارد اشاره می کند و می گوید: «فرهنگِ غلطِ «بچه من باید دکتر یا مهندس بشود» را در برخی از خانواده های ایرانی همچنان می بینیم. این در حالی است که آقای «هوارد گاردنر»، روانشناس معاصر معتقد است همه آدم ها نابغه هستند به شرطی که استعداد آنها کشف شود. هفت نوع استعداد را هم تعریف کرده است و می گوید آدم ها در یک یا چند مورد از این هفت نوع، استعداد دارند. حالا اگر بتوان این استعدادها را کشف کرد قطعا در آن زمینه پیشرفت می کنید. ما هم در همین زمینه ضرب المثل ها داریم که «هر کسی را بهر کاری ساختند». در بحث های سیاسی، اقتصادی و تجاری نام آن را گذاشته اند «مزیت نسبی». یعنی هر کشوری در یک زمینه ای «مزیت نسبی» دارد. یک کشور در بخش کشاورزی، یک کشور در بخش صنعتی، یک کشور در بخش شیلات و… قابلیت دارد که باید برنامه ریزی ها به گونه ای باشد تا هر چه بیشتر بتوانند از این قابلیت ها برای سوددهی بیشتر بهره ببرند.»

کشف استعداد با کشف علاقه فرق دارد

 استعداد را چگونه و با چه روش هایی می توان کشف کرد

«کشف استعداد یک پروسه بسیار پیچیده است. در ایران به غلط عده ای کشف استعداد می کنند. یک پرسشنامه جلوی شما می گذارند و شما باید به ۲۰ سوال پاسخ بدهید. در نهایت هم نتیجه می گیرند مثلا فرزند شما استعداد فوتبال دارد. چطوری به این نتیجه می رسند؟ از شما سوال کرده اند فوتبال دوست دارید؟ فوتبال تماشا می کنید؟ نظرت درباره فوتبال مثبت است؟ اگر همه آنها را بله زده باشید می گویند استعداد فوتبال دارید در صورتی که این پرسشنامه علاقه شما را کشف می کند.»

«استعداد با علاقه فرق می کند. استعداد از سه فاکتور تشکیل شده است. یکی از آنها همان علاقه است. دومین مورد توانایی جسمی را شامل می شود. مثلا شما ممکن است فوتبال دوست داشته باشید اما ماهیچه های قوی ندارید و ریه تان توانایی ندارد ۹۰ دقیقه بدوید. فاکتور بعدی نیز از نظر روانی استعداد را مورد بررسی قرار می دهد. مثلا فوتبال دوست دارید، بدن شما هم این اجازه را به شما می دهد که بتوانید در زمین خوب بازی کنید اما آیا از نظر روانی می توانید کار تیمی انجام بدهید؟ می توانید در بین هزاران تماشاگر که تشویق یا حتی تخریب می کنند به بازی خودتان ادامه دهید؟ سنجیدن این سه فاکتور کنار هم کار ساده ای نیست و معمولا پرهزینه و پرانرژی است و کمتر کسی این کار را انجام می دهد.»

چگونه می توان استعداد کشف شده را شکوفا کرد؟

 اگر بچه ای استعداد عکاسی داشت به او آموزش عکاسی نباید داد به او باید دوربین عکاسی داد و از او خواست عکس بگیرد. اصلا برود خرابکاری کند. در نظام پژوهشی که نقطه مقابل نظام آموزشی است به خرابکاری ها نمره داده می شود. چون معتقد هستیم بچه ای که در کلاس عکاسی آموزش دیده است خلاق نمی شود. نهایتا عکس می گیرد مانند معلم اش یا یک پله بالاتر؛ اما بچه ای که با آزمون و خطا این کار را کرده به شرط آنکه استعداد داشته باشد یک روش جدید ابداع می کند.»

استعداد کودک را می توان از سه ساله تا پانزده ساله کشف کرد و او را به مرحله ای از کشف استعداد رساند که بتواند خلاقیت داشته باشد و روش های جدید ابداع کند. او در نهایت با توصیه به خانواده ها در جهت کشف استعداد فرزندانشان می گوید: «خانواده ها اجازه بدهند بچه ها استعدادشان کشف شود

بخوانید :شعر خواندن برای بچه‌ها چه فایده ای دارد؟ 

سن استعداد یابی کودکان
به گفته دکتر حامد سجادپور , اینکه مهمترین کاری که خانواده‌ها می‌توانند برای فرزندان خود انجام دهند، استعدادیابی است، استعدادیابی به این معناست که خانواده‌ها بدانند فرزند آنها در چه زمینه‌ای مستعدتر است و آن حوزه را شناسایی کنند تا کودک در مسیر توانایی‌های خود حرکت کند.

وی با اشاره به اینکه استعدادیابی در ۲۰ زمینه هوشی توسط متخصصان نیز انجام می‌شود، اظهار کرد: بعد از شناخت استعدادها باید استعداد کشف شده پرورش یابد به طور مثال وقتی کودکی در زمینه هوش فضایی مستعدتر باشد در آینده می‌تواند یک گرافیست و یا طراح اتومبیل، خوب شود.

سجادپور با تاکید بر اینکه برای پرورش استعدادها باید شرایط مناسبی برای کودکان فراهم کرد، افزود: بزرگترین معضل ما در زمینه استعدادیابی و پرورش استعدادها، نوع آموزش در مدارس است که از ۲۰ زمینه هوشی تنها بر روی سه هوش اطلاعات عمومی، واژگان و ریاضی تمرکز شده است و سایر حوزه‌ها به هیچ وجه کشف و شکوفا نمی‌شود.

کودک با استعداد

وی با بیان اینکه ممکن است عملکرد یک کودک در مدرسه کاملاً ضعیف باشد اما هوش فضایی برجسته‌ای داشته باشد، عنوان کرد: در این شرایط به علت نبود شرایط مناسب در مدارس، این استعداد کشف و شکوفا نمی‌شود و موجب می‌شود که کودک در مسیر استعداد و توانایی خود حرکت نکند.

وی با تاکید بر اینکه حجم زیادی از آموزش‌ها در مدارس باید در آزمایشگاه‌ها صورت بگیرد، ادامه داد: خانواده‌ها باید از یک سالگی برنامه‌هایی برای شکوفایی استعدادهای فرزندان خود داشته باشند به طور مثال یک کودک یک ساله اگر در گهواره باشد دنیا را از چند زاویه مختلف مشاهده می‌کند و هوش فضایی او به شدت تقویت می‌شود.

به گفته وی اگر مادر با کودک خود زیاد صحبت کند دایره واژگان کودک افزایش پیدا می‌کند و این مسئله مربوط به زمان تکلم وی نیست و باید تا قبل از تکلم کودک این صحبت‌ها وجود داشته باشد.

سجادپور با اشاره به اینکه دو کودک که هوش برابری دارند ممکن است در حوزه‌های کاملاً متفاوتی استعداد داشته باشند، اضافه کرد: دو کودک با ضریب هوشی ۱۲۰، یکی از آنها در آینده در رشته‌های جراحی به دلیل بالا بودن هوش اندام‌های جنبشی می‌تواند موفق باشد و دیگری در زمینه‌های دیگر موفقیت‌های چشمگیری به دست می‌آورد و شناخت این مسائل، نیازمند استعدادیابی کودکان است.

جمع آوری شده توسط سایت روانشناسی خانواده بخش روانشناسی کودک

بخوانید :۸ راهکار برای پرورش خلاقیت و ابتکار فرزند

بخوانید : خلاقیت کودکان را بشناسید




پاسخی بگذارید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.